تبلیغات
عادل کشـــــــــــــــــــــــــــــــــاورز - اصول کشاورزی زیستی
class=sch>

 
 
اصول کشاورزی زیستی
نظرات () | ادامه مطلب...

مقدمه:
دلایل تقاضا برای محصولات ارگانیك در سطح جهان:
1- اولین دلیل مهم برای تقاضای جهانی نسبت به محصولات
ارگانیك وجود خواص غذایی بهتر و طبیعی این محصولات نسبت به محصولات تولید شده در سیستم زراعی رایج و محصولات اصلاح شده است .مطالعات نشان می‌دهد ارزش غذایی و ویتامینها در غالب محصولات ارگانیك و اصلاح نشده بسیار بیشتر از محصولات سیستم رایج است از این جمله می‌توان به محتوی بیشتر ویتامیهایی مانند ویتامین B-C و ویتامین E و لیكوپن و مواد معدنی همچون منیزیم آهن و روی در محصولات باغی مانند گوجه‌فرنگی و وجود آنتی‌اكسیدانها و اسیدهای آمینه مفید در سایر محصولات اشاره كرد.
2- دومین دلیل تقاضا برای این محصولات مطابقت زیست محیطی این محصولات چه از فرایند تولید تا انتقال به مصرف كننده و نیز سیستم جامع اكولوژیكی مدیریت این مزارع است كه حداقل آسیب زیست محیطی و حداكثر تطابق آن با سیستم‌های طبیعی در بر دارد.
3- آخرین دلیل برای درخواست تولید محصولات ارگانیك در سطح دنیا وجود باورهای مذهبی و اخلاقی است که این باور ها محیط زیست را بعنوان محیطی برای پرورش نسل‌های گذشته حال و آینده و به جهت تولید غذا برای نسل‌های مختلف در نظر می‌گیرد وهر گونه صدمه زدن به آن را از لحاظ اخلاقی و یا مذهبی را محكوم می‌كند . اخبار حاكی از آنست كه حتی مسیحیان آمریكا در سال جدید میلادی اقدام به خرید كاج‌های نوئلی كه بصورت ارگانیك تولید شده بود می‌كردند و تمایل بیشتری نسبت به خرید این محصولات و وجود داشته و این تمایل تنها در مواد غذایی خلاصه نمی شود.
تعریف كشاورزی زیستی
با اینكه كشاورزی زیستی به سیستمی اطلاق می‌شود كه از واریته‌های اصلاح نژادشده ژنیتیكی و كودها و سموم شیمیایی استفاده نمی‌كند. لیكن این تعریف جامعی برای كشاورزی زیستی نیست. كشاورزی ارگانیك یك سیستم مدیریتی جامعی است كه كمیت و كیفیت محصولات از تولید تا فرآوری و انتقال به مصرف كننده، سلامت خاك، گیاه، حیوان، انسان، میكروارگانیسم‌ها و محیط سیاره زمین بعنوان یك موجود زندة واحد، اصول اكولوژوكی و محیط زیست، اصول عدالت و روابط اجتماعی و احترام به مخلوقات و اصول پایداری زیستی در آن مد نظر است.
تعریف فوق توسط فدراسیون بین‌المللی جنبش كشاورزی ارگانیك ارائه شده است(IFOAM) .
روند افزایش سطح زیركشت مزارع ارگانیك در جهان:
همانطور كه در آمار جهانی ملاحظه می گردد از سال 1985 میلادی كه اولین برآورد از مزارع ارگانیك و سطح زیركشت آن در دنیا صورت گرفت تاكنون تعداد زیركشت مزارع ارگانیك در دنیا سیری صعودی داشته و این نشان‌دهندة تقاضای روزافزون برای محصولات زیستی در جهان است. در بین كشورهایی كه اقدام به كشت ارگانیك نموده‌اند استرالیا و كلاً قارة اقیانوسیه بیشترین میزان و كشورهای آفریقایی دارای كمترین میزان سطح زیر كشت برای محصولات ارگانیك می‌باشند این مطالعات توسط شركت SOEL كه مركز آن در كشور آلمان بوده و تحقیقات و فعالیتهای خود را در زمینة كشاورزی ارگانیك و آموزش و سلامت انجام می‌دهد صورت گرفته است.
در كشورهای آسیایی چین بیشترین میزان سطح زیركشت محصولات ارگانیك بوده و كشورهایی مانند ایران تاكنون فعالیت ثبت شده‌ای در این زمینه در سطح دنیا نداشته‌اند.
اصول و روشها:
حفاظت خاك بعنوان یك موجود زندة واحد بعنوان اولین و اصلی‌ترین هدف در كشت ارگانیك مد نظر قرار می‌گیرد. بطوریكه سایر عوامل و نهادها باید به گونه‌ای باشد كه در دراز مدت سبب حاصل‌خیزی بیشتر خاك و احیای اكوسیستم زندة آن گردد.
اقداماتی كه در كشاورزی ارگانیك انجام می‌شود به قرار زیر است:
- كشت مخلوط
- كود سبز
- مالچ‌های زیستی
- تناوب زراعی
- شخم حداقل یا عدم شخم
- استفاده از عناصر غذایی مكمل مجاز
- استفاده از بقایای گیاهی و دامی
- تغذیه موجودات مفید خاكزی
- گیاهان پوششی


نهاده‌ها در كشاورزی زیستی
- كود دامی
- كود سبز
- مالچ‌های كاه و كلش
- میكروارگانیسم‌های مفید
- حشرات مفید
- استفاده از سموم زیستی
- نیروی انسانی
در مطالعاتی كه صورت گرفته است نشان می‌دهد میزان دومادة فلاوینوئید و آنتوسیانین‌ها د ر4 سیستم مورد مطالعه از این قرارند:
الف- سیستم رایج كه تیمار آن با kg40 كود نیتروژن شیمیایی در هكتار
ب- سیستم ارگانیك نوع اول كه با kg300 كود دامی در هكتار تیمار شده است.
ج- ارگانیك نوع دوم كه به جای كود دامی از kg100 در هكتار باكتری ریزوبیوم و قارچ مایكو ریزا استفاده كرده است.
د- ارگانیك نوع سوم كه تلفیقی از ارگانیك نوع اول و دوم است.
- آسیب‌پذیری گیاه زراعی در سیستم رایج:
استفاده از سموم شیمیایی سیستم تك كشتی و دادن كودهای شیمیایی باعث مشكلاتی برای گیاه زراعی شده .

مدیریت آفات و بیماریها:
- كنترل بیولوژیكی
- تناوب زراعی
- كشت مخلوط
- كمربندهای حفاظتی
- كشت گیاهان تله
- مدیریت علفهای هرز
- گیاهان مانع
- حفظ موازنة عناصر غذایی
- گزینش واریته مناست با شرایط منطقه
- بذر پاك
- حذف گیاهان بیمار
- استفاده از مواد طبیعی برای كنترل پاتوژن‌ها
- تاریخ كاشت مناسب

مدیریت علفهای هرز
- تناوب زراعی و كشت مخلوط
- محصولات علوفه‌ای چند ساله
- آللوپاتی
- انتخاب گیاه زراعی مناسب
- مدیریت گیاه زراعی(تاریخ کاشت، عمق کاشت،تراکم و ...)
-كنترل مكانیكی و استفاده از شعله

كود دامی
- كود سبز
- مالچ‌های كاه و كلش
- میكروارگانیسم‌های مفید
- حشرات مفید
- استفاده از سموم زیستی
- نیروی انسانی
در مطالعاتی كه صورت گرفته است نشان می‌دهد میزان دومادة فلاوینوئید و آنتوسیانین‌ها د ر4 سیستم مورد مطالعه از این قرارند:
الف- سیستم رایج كه تیمار آن با kg40 كود نیتروژن شیمیایی در هكتار
ب- سیستم ارگانیك نوع اول كه با kg300 كود دامی در هكتار تیمار شده است.
ج- ارگانیك نوع دوم كه به جای كود دامی از kg100 در هكتار باكتری ریزوبیوم و قارچ مایكو ریزا استفاده كرده است.
د- ارگانیك نوع سوم كه تلفیقی از ارگانیك نوع اول و دوم است.
- آسیب‌پذیری گیاه زراعی در سیستم رایج:
استفاده از سموم شیمیایی سیستم تك كشتی و دادن كودهای شیمیایی باعث مشكلاتی برای گیاه زراعی شده .

مدیریت آفات و بیماریها:
- كنترل بیولوژیكی
- تناوب زراعی
- كشت مخلوط
- كمربندهای حفاظتی
- كشت گیاهان تله
- مدیریت علفهای هرز
- گیاهان مانع
- حفظ موازنة عناصر غذایی
- گزینش واریته مناست با شرایط منطقه
- بذر پاك
- حذف گیاهان بیمار
- استفاده از مواد طبیعی برای كنترل پاتوژن‌ها
- تاریخ كاشت مناسب

مدیریت علفهای هرز
- تناوب زراعی و كشت مخلوط
- محصولات علوفه‌ای چند ساله
- آللوپاتی
- انتخاب گیاه زراعی مناسب
- مدیریت گیاه زراعی(تاریخ کاشت، عمق کاشت،تراکم و ...)
-كنترل مكانیكی و استفاده از شعله

مقایسه انرژی ورودی در كشاورزی رایج و ارگانیك برای بعضی محصولات زراعی در تمامی محصولات بررسی شده بسیار بیشتر از سیستم ارگانیگ است. كه این امر خطرات زیست محیطی بسیاری كه تو سط سیستم رایج اكوسیستم را تهدید می‌كند را نمایان می‌سازد.
محتوی كربن خاك براساس كوددهی در صورتیكه تناوب مورد كشت برای سیستم زراعی بصورت غله و علوفه تكرار شود:
همانگونه كه در نمودار مشخص است محتوی كربن خاكی كه با كود دامی تغذیه شده است بسیار بیشتر از سیستم های دارای كوددهی شیمیایی و بدون كود بوده همچنین روند افزایش آن در 3 دهه قابل ملاحظه است.
مقایسه ترسیب كربن در خاك
طبق نمودار زیر كشاورزی ارگانیك ترتیب كربن در خاك بسیار بیشتر از كشاورزی رایج است.
جنبه‌های اقتصادی:
جنبه‌های اقتصادی كشاورزی زیستی
یك‌نظام‌كشاورزی‌پایدار،‌طبق‌تعریف‌بایدجواب‌گویی‌نیازهای‌نسل‌
حاضر ،بدون‌مخاطره‌انداختن‌نیا‌زهای‌‌نسل ‌آینده‌‌باشد،ضمن‌این كه بایدازنظر اقتصادی‌برای‌كشاورزان وجامعه‌به‌طوركلی‌پایداروامكان‌پذیرباشد.كشاورزان زیستی‌باكشت‌چندین‌محصول‌دریك‌زمان‌كه‌اغلب با‌دامداری‌همراه‌است‌تنوع‌شغلی‌خودرا افزایش‌می‌دهند. تنوع، مخاطرات‌اقتصادی‌راكاهش‌می‌دهدوباعث خودكفایی‌درزمینه‌عناصرغذایی،تغذیه‌دام،موادآلی خاك‌وانرژی‌می‌شود.
عملكرد
بسیاری‌ازكشاورزان‌باتجربه‌زیستی‌،عملكردمحصولشان‌برابریابالاترازمتوسّط‌عملكرد‌نظام‌‌های كشاورزی‌رایجاست.باوجوداین ،متوسّط‌ عملكردمحصولات زیستی‌‌اغلب‌ازمتوسّط‌عملكردزراعت‌های‌رایج کمتر است. تفاوت‌بین‌متوسّط‌عملكردها،نه تنهاعملیات‌ زراعی‌ متفاوت ‌بلكه‌تفاوت‌مهارت هارانیز نشان‌می‌دهد. صنعت‌زیستی‌چنان‌ بسرعت ‌رو به گسترش‌است‌كه‌بسیاری‌ازكشاورزان‌زیستی‌‌مهارت‌های اندكی ‌در ارتباط‌ باروش‌های‌زیستی‌برخوردارند. عملكردكشاورزان‌زیستی‌اغلب ‌طی3تا5 سال اوّل که مرحله گذار ازكشاورزی‌رایج خوانده میشود،دركمترین‌مقداراست.
اختلاف عملكردبه‌نوع‌محصول‌بستگی دارد.گیلفور وگالدن (1999)عملكردمحصولات‌ درمزارع‌زیستی ‌ورایج‌ رادرمرغزارهای ‌شرقی‌[‍ایالات‌متحده]مقایسه‌نمودند.‌عملكردگندم،جو‌ویولاف‌زیستی‌75%عملكردمحصولات‌در‌‌نظام‌های‌رایج‌بود.‌متوسّط‌عملكردنخودفرنگی،كلزاوكتان‌زیستی‌‌حدود50%متوسّط‌عملكردهای‌رایج‌بود.برخی‌ازحبوبات‌ودانه‌های‌روغنی‌به‌طورمخلوط‌‌كشت‌شدندكه‌عملكردآنهاثبت‌نشده‌است.درمحصولات‌باغی،‌عملكردهای‌زیستی‌اغلب‌كمتراز‌عملكردهای‌‌رایج‌است.درمنطقه‌مرغزارهای‌شرقی،علق‌های‌هرز‌عامل‌محدودكننده‌عملكردمحصول‌‌درمزارع‌‌زیستی‌هستند.دراین‌منطقه‌اگرچه‌مقدارنیتروژن‌‌خاك‌كافی بود،امّافسفر‌و‌گوگردمزارع‌‌زیستی‌كم‌بود‌وممكن‌است‌عامل‌كاهش‌عملكردمحصول‌بوده‌باشند.بیشترین‌دردوره‌گذار‌از‌كشاورزی‌رایج‌به‌زیستی ‌وجود‌دارد.طی‌این‌دوره‌پاداش‌و یارانه‌ای ‌وجودنداشته‌‌وعملكردها پائئی‌‌هستند. گاه‌كشاورزان ‌می‌توانند یارانه‌اندكی‌برای تولید در دوره ی گذارازطریق فروش محصول باقیمتی بیشترازقیمتهای رایج امّاكمترازقیمتهای گواهی شده زیستی دریافت كنند.طی مراحل اولّیه گذار،برخی از كشاورزان افت عملكردهای تاحدود30%گزارش كرده اند. باگذشت زمان،عملكردهاطی سالهایی كه تحت مدیریت زیستی هستند افزایش می یابد،به طوری كه كشاورزان تجربه به دست آورده وخاك حاصل خیز می شود.برخی كشاورزان دریافته اندكه برای افزایش مجددعملكردتنها به چند سال زمان نیاز است.این امربیشتر درمورد كشاورزانی صادق است كه درگذشته نیزحداقل نهاده هارا بكار می برده اند.دیگركشاورزان كه به علف كش ها،كودهاوآفت كش هاوابستگی زیادی داشته اند،دریافته اندكه حدودیك دهه طول می كشدتاعملكردهایشان افزایش یابدوبه ثبات برسد.پدیده گرم شدن جهانی به طورفزاینده ای الگوهای آب وهوایی غیرقابل پیش بینی رابوجودآورده است.مزارع زیستی زمانی كه درمعرض تنش خشكی،گرما،بارندگی مفرط یاهوای سردخارج ازفصل قرارمی گیرند،عملكردبالاتری نسبت به محصولات رایج دارند.هم چنین محصولات زیستی مقاومت بالاتری به آفات وبیماری هادارند.
هزینه تولید
هزینه تولید درمزارع زیستی بدلیل استفاده كمترازنهاده های خارجی،كمترازمزارع رایج است.خریدكودهای مصنوعی وآفت كش دراین نظام وجودندارد هزینه علوفه خریداری شده،دامپزشكی وتعویض دام نیزكمتراست.علاوه براین كشاورزان زیستی هزینه كمتری رابرای استهلاك سرمایه گذاری های مربوط به نهاده هایی نظیر ابزارهای ماشین وتجهیزات پرداخت می كنند.درمجموع هزینه نهاده هادرمزارع زیستی كمتراست.چالش اصلی كشاورزان زیستی كنترل علف های هرز است. علف های هرز عامل‌محدودكننده تولیددرمزارع زیستی هستندو كشاورزان زیستی نسبت به دیگرعملیات مدیریّتی،زمان و هزینه بیشتری راصرف كنترل علف های هرزمی كنند.در كشاورزی زیستی،روش های مكانیكی ودیگر روش های مدیریّتی جایگزین علف كش ها شده است.خاك ورزی برای كنترل علف های هرزپس ازسبزشدن گیاه،به شكل سطحی وغیرعمیق انجام می شودتا خاك فشرده نگردد.برخی عقیده دارندكه علف های هرزسبب افزایش نیازبه شخم وهزینه های آن می گردد.درعمل،این تصورصحیح نیست. كشاورزان زیستی بابهبودساختمان خاك واعمال مدیریّت مناسب دریافته اندكه نسبت به نظام های رایج دربرخی مواقع به خاك ورزی كمتری نیازاست.

 

درآمدخالص مزرعه
به نظر می رسد درآمدخالص مزارع زیستی كمی بیشتراز مزارع رایج باشد.به طوركلی مخارج كمتربوده ودرآمدبیشتراست(به دلیل وجودیارانه مابه التفاوت قیمت محصولات زیستی نسبت به محصولات رایج).
این مابه التفاوت بسته به محصول وزمان متفاوت است.صنعت زیستی به سرعت درحال تغییراست كه این امرمنجربه عدم ثبات قیمت هامی گردد.به عنوان مثال مابه التفاوت بالابرای یك محصول می تواند برخی كشاورزان رابه سمت تولیدوپرورش آن محصول هدایت كند.دراین حالت بازاراشباع شده وقیمت كاهش پیدامی كند. برخی معتقدندكه باگذشت زمان، مابه التفاوت هابه ثبات می رسد.دریكی ازمطالعات نشان داده شدكه كشت گندم دوروم، گندم نرم زمستانه ویونجه در مزارع زیستی،حتی بدون پرداخت مابه التفاوت،سودبیشتری فراهم می كنند.درشرایط پرداخت مابه التفاوت گندم دوروم،كتان، گندم سیاه،چاودارپاییزه ویونجه،درآمدزاترین محصولات بایكدیگریك تناوب پایدارزیست محیطی واقتصادی تشكیل می دهند.(انتز وهمكاران،1999).
درمقایسه محصولات مزارع زیستی ورایج درانتاریو(كانادا)،كشت لوبیاوذرت برای كشاورزان زیستی،حتی بدون پرداخت مابه التفاوت،سودبیشتری داشت.غلات پاییزه در مزارع زیستی درمقایسه بامزارع رایج،سودكمتری داشت. سودناخالص درتمام محصولات درمزارع زیستی بیشتربود.درگاوداری های انتاریو، درآمدخالص نظام های زیستی،52%بیشتراز نظام های رایج بود(شولوبی1وهمكاران،1999).قیمت بالای محصولات زیستی باكاربردمحصولات كم ارزش تردرتناوب،خنثی می شود.كودهای سبز محصولات مرتعی كه به نظر می رسدتوانایی بهبودخاك رادارند،بازده اقتصادی بالایی ندارند.كشت مخلوط روشی است كه محصولات كم ارزش رادرتناوب جای می دهد،ضمن اینكه محصولات باارزش نیزدرمزرعه پرورش داده می شود.تناوب زراعی باعث كاهش مخاطرات نیز می شود.باكشت چندمحصول به طورهمزمان،درآمدمزرعه درمقابل نوسانات قیمت بازارویاكاهش عملكردبیمه خواهدشد.
به نظر می رسدصنعت زیستی،نه تنها دركانادابه سادگی نمی تواند در حد كفایت،گسترش یابد تااز نظر تقاضا برای آینده ای روشن راضی كننده باشد.بنابراین‌بایدتعدادبیشتری‌كشاورزان،عرضه كننده‌گان‌نهاده‌هاوصنایع‌تبدیل‌موادغذایی‌را درجهت‌كشاورزی‌زیستی‌تشویق‌كنیم.
بازار یابی
تقاضابرای‌موادغذایی‌زیستی،نه‌تنهادركانادا ،بلكه‌درامریكای‌شمالی،ژاپن‌واروپابه سرعت‌روبه‌افزایش‌است.این‌رشدفزاینده‌باعث‌نوسان‌قیمت‌دربازارشده‌است.به‌عنوان‌مثال،دربرخی بازارها،تقاضاهای‌بسیارویژه‌ای‌درزمینه كیفیت‌محصول‌وجودداردكه‌سال‌به‌سال‌تغییر می‌كنند.صنعت‌زیستی‌هنوزدرحال‌گسترش است‌وزیرساخت‌های‌نظام‌های‌حمل‌ونقل،عمده فروشی‌وتوزیع‌درمراحل‌اولیّه‌شكل‌گیری‌است.
برخی‌كشاورزان‌كنترل‌بازاررادراختیاردارند. بعضی‌ازآنهااتحادیه‌های‌بزرگ‌وبرخی‌تعاونی های‌كوچك‌راتشكیل‌دادندكه‌امكانات فرآوری‌وعمل‌آوری‌رادارند.كشاورزان‌اگر بخواهندازمابه‌التفاوت‌قیمت‌برای‌محصولاتشان استفاده‌كنند،بایدمحصولی‌باكیفیت‌بالاتولید نمایندكه‌این‌امرمستلزم‌اقدامات‌زیادی است.زمانی‌كه‌محصولات‌براساس‌قراردادهای منعقدشده‌باكارخانجات‌محصولات‌زیستی‌تولید می‌شوند،لازم‌است‌كه‌كشاورزان‌تضمین‌نمایند كه‌نوع‌واریته‌وكیفیت‌محصول‌مطابق‌نیازهای خریداران‌خواهدبود.
بیشتركشاورزان‌درخواهندیافت‌كه‌بخشی‌از محصولاتشان‌مطابق‌نیازهای‌خریداران یااستاندارهانبوده‌ودربازارمحصولات رایج،فروخته‌خواهدشدویااینكه‌برای‌تغذیه دام مورداستفاده‌قرارخواهدگرفت.
استانداردها و گواهی زیستی:
استانداردهای در كشاورزی ارگانیك شامل: اصول و قواعد، پیشنهادات و ضرورتهایی هستند كه باید در كلیه مراحل تولید فرآوری و انتقال محصول به مصرف كننده رعایت شوند:
- عملیات مورد نیاز در سیستم ارگانیك شامل
1- كاربرد تناوب زراعی مناسب(بلند مدت)
2- استقرار و نگهداری مواد آلی خاك و فعالیت زیستی خاك از طریق استفاده از فنون مدیریت پایدار خاك
3- ثبت آمار مربوط رابه كاربرد نهاده‌ها و روش‌های تولید و فروش. نقشه‌های مزرعه مورد نیاز است و كشاورزان باید همواره آماده بازرسی مزرعه باشد.
- عملیات ممنوع شامل:
1- استفاده از علف‌كش‌ها، آفت كش‌ها و كودهای مصنوعی
2- استفاده از موجودات مصنوعی ژنتیكی در هر شكل(از قبیل بذر، مایه تلقیح بذری، غذای دام و غیره)
3- استفاده از فاضلاب شهری به منظور اصلاح خا عملیات اداری محدودیت عبارتند از:
دستورالعمل‌های محدود كنندة وجود دارد كه مبنی بر عملیات معینی مانند استفاده از كود دامی تازه، خاك‌ورزی مكانیكی و استفاده از اصلاح كننده‌های خاك می‌باشد.
برای مثال نمی‌توان از كود دامی تازه برای محصولات غذایی انسان كه در طی چهارماه برداشت می‌شوند استفاده كرد.
به منظور حفظ كیفیت خاك(ساختمان خاك، حیات خاك و مقدار مواد آلی) باید از شخم زیاد پرهیز كرد.
اصول و اهداف گواهی محصولات توسط IFOAM
تولید غذا با کیفیت بالا و مقدار کافیn
همگامی با طبیعت و نه سلطه بر آنn
تقویت چرخه های بیولوژیکیn
حفظ و افزایش حاصلخیزی خاک ها در دراز مدتn
بهره گیری از منابع تجدید شونده تا حد امکانn
بسته عمل کردن در خصوص چرخه مواد آلی و عناصر غذاییn
فراهم آوردن شرایطی برای دام ها که بتوانند کل رفتار غریزی خود را بروز دهندn
حفظ تنوع ژنتیکی سیستم کشاورزی با محیط اطرافn
امکان کسب درامد برای زارعین؛ جلب رضایت آنها و ایجاد محیطی سالمn
در نظر گرفتن اثرات گسترده تر اجتماعی و اکولوژیکی سیستم زراعیn
جمع‌بندی:
كشاورزی ارگانیك سیستمی است كه در صورتیكه از طرف مردم و دولت و نهادهای غیر دولتی به آن تو جه شود می‌تواند منجر به حفاظت و حاصلخیزی خاك در بلند مدت سلامت و تولید بالای محصولات گیاهی و دامی، بالابردن كیفیت و اهمیت غذایی، اثرات مثبت اجتماعی، بازار مناسب و صرفة اقتصادی گردد.
منابع:
1- والاس. جی-اصول کشاورزی زیستی-1384-ترجمه ع.کوچکی ،ا.غلامی، ع.مهدوی و لیلا تبریزی-دانشگاه فردوسی مشهد
2- کامکار.ب-1381-کشاورزی ارگانیک- سمینار دوره دکترا دانشگاه فردوسی
3-www.ioas.com
Nutritional value of organic, integrated and conventional tomatoes
Print Article | E-mail Article
الیاس رضاییان زاده
E-mail: elias.r.60@gmail.comآدرس ایمیل جهت جلوگیری از رباتهای هرزنامه محافظت شده اند، جهت مشاهده آنها شما نیاز به فعال ساختن جاوا اسكریپت دارید



»
مرتبط با : ترویج کشاورزی خاکشناسی
برچسب ها : اصول کشاورزی زیستی-کشاورزی زیستی-
نویسنده : عادل
تاریخ : 1390/06/24
زمان : 11:41
:: اهمیت زنبور عسل در گرده افشانی گیاهان
:: مقاله آفات چغندر قند
:: سرخرطومی برگ یونجه
:: کرم گرده خوار خرما :
:: سنک ناک (Pear lace bug)
:: ورمی کمپوست چیست؟
:: كرم هلو
:: کرم آلو
:: دانلود فیلم بسیار زیبا با موضوع کشاورزی پایدار
:: دانلود پاورپوینت زنگ زرد گندم
:: دانلود فیلم چاپر ذرت
:: دانلود اکسل کالیبره کردن سمپاش ها
:: دانلود پاورپوینت بسیار زیبا با موضوع استابورن مرکبات
:: پاورپوینت بسیار زیبای !
:: دانلود پاورپوینت بیسار زیبا با موضوع هسته دار شانکرها
:: پاورپوینت فارسی زیبا در مورد بیماری های ناشی ازقارچ Sclerotinia sclerotiorum وکنترل غیر شیمایی آن ها
:: کتاب The Triumph of the Fungi
:: کتاب بیماری های لوبیا
:: کتاب Plant Pathologist’s Pocketbook
:: کلیپ زیبا در مورد تست الیزا
:: کتاب TOMATO YELLOW LEAF CURL VIRUS DISEASE
:: کتابچه بیماری های گوجه فرنگی
:: کتاب واژه های مورد استفاده در نماتدشناسی
:: کتاب VERTICILLIUM WILTS
:: پاورپوینت زیبا در مورد کنترل بیولوژیکی
:: دانلود فیلم با موضوع کنترل بیولوژیکی آفات و بیماری ها
:: دانلود تحقیق مقاله پیرامون پیاز
:: دانلود مقاله آموزش پرورش و تولید میگو
:: دانلود مقاله پرورش و تولید میوه کیوی
:: دانلود مقاله مدیریت علف هرز جودره


 

قالب وبلاگ

هاست لینوكس

مرجع راهنمای وبلاگ نویسان

سفارش طراحی اختصاصی قالب وب سایت و قالب وبلاگ

طراحی وب

شارژ ایرانسل

فال حافظ